bariau

Rôl Cynghorau Cymuned a Thref yng Nghymru

Prif Rôlau a Chyfrifoldebau

Cynrychioli'r Gymuned

  • Siaradwch dros bobl leol ar faterion pwysig.
  • Ymateb i ymgynghoriadau a chodi pryderon gyda chyrff cyhoeddus.
  • Cynnal cyfarfodydd cyhoeddus i gadw mewn cysylltiad â thrigolion.

Materion Cynllunio

  • Rhoi sylwadau ar geisiadau cynllunio fel ymgynghorai statudol.
  • Helpu i sicrhau bod datblygiad lleol yn ystyried llais y gymuned.

Gwasanaethau a Phrosiectau Lleol

  • Darparu neu gynnal pethau fel:
    • Rhandiroedd
    • Toiledau cyhoeddus
    • Llochesi bysiau
    • Parciau, mannau chwarae a mannau agored
    • Biniau sbwriel a byrddau hysbysiadau
  • Cefnogi digwyddiadau lleol a grwpiau cymunedol.

Rheoli Cronfeydd Lleol

  • Gosodwch bresept blynyddol (rhan o'ch Treth Gyngor).
  • Cymeradwyo a monitro cyllidebau yn gyfrifol.
  • Sicrhau bod arian yn cael ei ddefnyddio er budd y gymuned.

Hyrwyddo Llesiant Cymunedol

  • Gweithio i wella ansawdd bywyd yn eich ardal.
  • Cefnogi prosiectau sy'n hyrwyddo cynhwysiant, yr amgylchedd ac ysbryd cymunedol.

Llywodraethu ac Atebolrwydd

  • Dilynwch reolau sefydlog ac egwyddorion llywodraethu da.
  • Sicrhau tryloywder, tegwch, a chydymffurfiaeth â'r Cod Ymddygiad.
  • Cyflogi a chefnogi staff y cyngor, gan gynnwys y Clerc.

Dyletswyddau Cyfreithiol a Statudol

  • Ymateb i geisiadau Rhyddid Gwybodaeth.
  • Cydymffurfio â rheolau diogelu data ac archwilio.
  • Cyflawni dyletswyddau newydd o dan Ddeddf Llywodraeth Leol ac Etholiadau (Cymru) 2021, megis paratoi cynlluniau hyfforddi ac annog cyfranogiad.

Nid oes gan gynghorau cymuned gyfrifoldeb fel arfer am addysg, priffyrdd, tai, na gwasanaethau cymdeithasol — mae'r rhain yn parhau gyda'r prif awdurdod (e.e., cyngor sir neu gyngor bwrdeistref sirol). Gweler y ddogfen Cwestiynau Cyffredin ar y wefan hon am ragor o wybodaeth.